از آغاز تجاوز به ایران در دهه نخست اسفند سال گذشته، خدمات شرکتهای کارگزاری بورس—همپای نظام بانکی کشور—بدون وقفه ادامه داشته است. معاملات صندوقهای سرمایهگذاری با درآمد ثابت و صندوقهای کالایی پس از تعطیلی یکهفتهای و در اوج تهاجم نظامی نیز برقرار بود و کارگزاران و سایر نهادهای مالی وظایف خود را بهدرستی ایفا کردند. اکنون پرسش مهم این است که صنعت کارگزاری در این دوره از نااطمینانیهای غیراقتصادی با چه چالشهایی روبهرو است و برای عبور از این شرایط چه اقدامات اساسی باید صورت گیرد؟
آقای حسن رضاییپور، دبیرکل کانون کارگزاران بورس و اوراق بهادار، معتقدند کارگزاران در کنار شرکت سپردهگذاری مرکزی و بورس کالا توانستهاند تابآوری چشمگیری در برابر فشارهای عملیاتی و مدیریتی این دوره از خود نشان دهند و تا امروز خدمات خود به مردم را پایدار نگه دارند. با این حال، ایشان سه چالش کلیدی را برای صنعت کارگزاری برمیشمارند:
۱) آسیبپذیری زیرساختهای برخطبخش عمده خدمات کارگزاریها بهصورت آنلاین ارائه میشود. قطع اینترنت بینالملل سبب شده بهروزرسانی نرمافزارهای حیاتی—از جمله آنتیویروسها، لایسنسها و سامانههای عملیاتی—با اختلال مواجه شود و این مسئله ریسکهای امنیتی و عملیاتی قابلتوجهی ایجاد کرده است. به گفته رضاییپور، لازم است راهکارهای فنی جایگزین و مسیرهای امن برای تأمین بهروزرسانیها پیشبینی شود.
۲) افت شدید درآمد بهدلیل توقف معاملات سهاماصلیترین منبع درآمد کارگزاریها کارمزد معاملات سهام است. بسته ماندن بازار سهام موجب شده بسیاری از کارگزاریها با زیان جدی روبهرو شوند. رضاییپور تأکید میکند که پیشنهاد ایجاد سرفصلهای درآمدی جدید در اساسنامه کارگزاران پیشتر به سازمان بورس ارائه شده و فعالسازی این مسیرها اکنون بیش از هر زمان ضروری است.
۳) فشار هزینهای و خطر تعدیل نیروی انسانیافزایش حقوق و دستمزد کارکنان در سال ۱۴۰۵، همراه با کاهش شدید درآمد، بسیاری از کارگزاریها را در آستانه تعدیل نیرو قرار داده است. این نگرانی بهویژه درباره نیروهای متخصص حوزه دیجیتال و فناوری اطلاعات—که ستون فقرات خدمات برخط کارگزاریها هستند—بیشتر احساس میشود. با وجود تلاش حداکثری مدیران برای حفظ سرمایه انسانی، فشار مالی همچنان جدی است.
افزون بر این موارد، سرمایهگذارانی که از اعتبارات خرید سهام استفاده کردهاند نیز نسبت به هزینههای مالی روزانه این اعتبارات نگراناند؛ در حالی که عملاً قادر به فروش سهام و تسویه بدهی نیستند. رضاییپور توضیح میدهد که با مکاتبات انجامشده از سوی سازمان بورس با دولت و بانک مرکزی، درخواست شده است سیستم بانکی در دوره فعلی همکاری بیشتری با کارگزاران و سرمایهگذاران داشته باشد. به هر حال، صنعت کارگزاری طی سالهای گذشته منبع درآمد قابلتوجهی برای شبکه بانکی بوده و انتظار میرود در این مقطع دشوار، بانکها نیز همراهی لازم را داشته باشند. به گفته او، احتمال ارائه تخفیفهایی در نرخ بهره اعتبارات برای کاهش فشار بر سهامداران وجود دارد.
در مجموع، تصویر صنعت کارگزاری در این روزها ترکیبی است از تابآوری عملیاتی، چالشهای درآمدی و نیاز جدی به حمایت سیاستگذاران. ادامه پایداری این صنعت مستلزم تصمیمهای سریع، همکاری بینبخشی و طراحی سازوکارهایی است که هم امنیت زیرساخت را تضمین کند و هم فشار مالی را از دوش کارگزاران و سرمایهگذاران بردارد.
گفتوگوی کامل را به صورت تصویری و یا صوتی در سایت فردای اقتصاد، ببیننده و شنونده باشید
۲۴ فروردین ۱۴۰۵ - ۱۹:۰۰
برنامه ویژه بورسان؛ سلسله گفتگوهای موافقان و مخالفان شروع به کار بازار سهام
تبادل نظر